Notísia foun


DILI – Prezidente Repúblika (PR), Francisco Guterres Lú Olo, tenke responsabilidade ba karta demisaun husi primeiru ministru Taur Matan Ruak.

Jurista no eis deputadu, Manuel Tilman, hatete Primeiru Ministru Taur Matan Ruak, kuandu husu ona demisaun Prezidente Repúblika tenke responsabiliza tuir Konstituisaun artigu 112 alínea B ka la simu tuir númeru 3 iha artigu 112.

“Ita hili Prezidente Repúblika tuur iha prezidensiál atu responsabiliza. Ha’u fiar nia rasik analiza katak povu ki’ak rabat rai no orsamentu laiha,” hatete Tilman ba jornalista sira iha ninia rezidensia Garden Beach, Pante Kelapa Dili, sesta (28/2).

Tanba ne’e, nia dehan, xefe estadu hatene atu garantia ba nasaun no dezenvolvimentu ba povu. Timor-Leste nasaun demokrasia ne’ebé estatutu partidu polítiku regula partidu polítiku bele la’o mesak ka halo koligasaun enkuantu hakat ba eleisaun.

Ne’e duni, nia hatete, la presiza atu ba tan eleisaun antesipada daruak, hotu ona iha parlamentu nasionál enkuantu la vota ona orsamentu jerál estadu.

Tanba iha parlamentu nasionál deskrisaun ne’ebé problema liu tinan ida mak la akuza deskreve katak hotu ona. Depois sira nia verifikasaun ezisténsia AMP vota programa governu maibé OJE la vota no lei estrutura laiha no hotu ona.

Tanba ne’e, nia dehan, partidu polítiku aliansa mudansa ba progresu (AMP) tempu ne’ebá, antes atu tama eleisaun antesipada sira rejista uluk katak ba eleisaun ne’e ho asosiasaun. Hafoin eleisaun antesipada hotu AMP manan duni ho porsentu 49 no sira hatudu (indijita) primeiru ministru atu ukun ho apoiu parlamentár.

Maibe iha fali tempu ida partidu apoiu governu lakon tanba la tuir kompromisu, ne’e demokrasia partidu apoiu governu la kumpre ona lei fundamentu ba nasaun ou sobrevivente ba AMP mak orsamentu jerál estadu.

 

Simu Lai Karta Koligasaun Foun

Iha parte seluk, akadémista hosi Fakuldade Siénsia Polítika Públika, Universidade Nasionál Timor Lorosa’e (UNTL) Victor Soares, hatete Prezidente Repúblika, Francisco Guterres Lú Olo, molok atu hatán ba karta demisaun hosi Primeiru Ministru Taur Matan Ruak, tenke simu lai karta hosi koligasaun foun  ho ninia estrutura.

“Agora ita hotu haree no rona katak Primeiru Ministru Taur hato’o ona karta demisaun ba Prezidente Repúblika, maibé molok atu hatán ba ida ne’e, tenke simu lai karta ruma hosi koligasaun ne’e ho sira-nia estrutura kompletu,” nia informa ba Timor Post iha nia serbisu fatin UNTL, Kaikoli, sábadu (29/02).

Tuir nia, Prezidente Repúblika presiza simu karta hosi koligasaun foun ne’e hodi garantia, katak governu dasiak ne’e iha ona no estrutura kompletu. Kuandu Prezidente Repúblika hatán tiha karta demisaun hosi Primeiru Ministru nian maibé karta hosi koligasaun seidauk hato’o, ne’e halo Prezidente sai konfuzu de’it.

Victor hatete Prezidente Repúblika bele responde ona ba karta rezignasaun Primeiru Ministru Taur nian, bainhira nia garante ona katak primeiru ministru foun preparadu tanba koligasaun hato’o ona karta.

Tanba ne’e agora primeiru ministru ho ninia membru governu hala’o serbisu nafatin tanba hodi garante estabilidade instituisaun ho funsionamentu orsamentu duodesimal no orsamentu seluk ne’ebé lei fó dalan katak governu bele la’o.

Victor hatete primeiru ministru hato’o ona karta demisaun tanba nia haree ba movimentu koligasaun ne’e pasu ida maibé kuandu partidu 6 ne’e la halo koligasaun karik Primeiru Ministru la halo karta demisaun ba Prezidente Repúblika.

Nune’e mós akadémista hosi UNTL, Julio Aparicio, husu Prezidente Repúblika Francisco Guterres Lú Olo, atu foti desizaun ruma tenke haree no tetu didi’ak tanba agora responsabilidade boot ne’e iha prezidente nia liman.

Nia hatete prezidente repúblika, tenke tetu didi’ak, haree didi’ak no konsulta ho ema hotu, lideransa hotu-hotu hodi bele foti desizaun ida ne’ebé di’ak ba povu no nasaun, kuandu foti sala desizaun povu mak sei terus no dezenvolvimentu iha rai ida ne’e sei lala’o ba oin ho di’ak.

Nia dehan, prezidente repúblika, bele foti desizaun ida ne’ebé hodi responde ba ema hotu nia hakarak, ba ema hotu nia nesesidade atu labele prejudika ba prezidente rasik. (kyt/azu)

Please follow and like us:

NOTÍSIA FOUN

Site Statistics

  • Users online: 3 
  • Visitors today : 456
  • Page views today : 629
  • Total visitors : 78,967
  • Total page view: 110,696

PUBLISIDADE

KLIK IHA NE'E

KLIK IHA LOGO CNRT: Kayrala Xanana Gusmão Hakerek Karta ba Maijor Jeneral Lere Anan Timur